دوشنبه ۲۷ بهمن ۱۳۹۸  
۲۲ جمادی الثانی ۱۴۴۱  
Monday 17 Feb 2020  
۱۳۹۸/۱۱/۱۲    ۱۹:۱۴     بازدید:۲۴       کد مطلب:۲۶۷۸۲          ارسال این مطلب به دیگران

دین و دولت » تازه های اندیشه
عسرت حضرت زهرا مبنای سیاست عمومی برای گرفتارکردن مردم نبود/ سادگی زندگی فاطمه در جهت عدالت و مساوات بود محمد سروش محلاتی
عسرت حضرت فاطمه مبنای یک سیاست عمومی در میان همه مردم برای گرفتار کردن آنها و در تنگنا قراردادن نبود

استاد حوزه علمیه قم با بیان اینکه نباید از زندگی حضرت زهرا ماکت و کاریکاتور ساخت، گفت: عسرت حضرت فاطمه مبنای یک سیاست عمومی در میان همه مردم برای گرفتار کردن آنها و در تنگنا قراردادن نبود.

حجت الاسلام والمسلمین سروش محلاتی در سومین شب مراسم عزاداری دارالزهرا(س) که به مناسبت شهادت حضرت فاطمه زهرا(س) برگزار شد، با بیان اینکه در جلسات و محافلی که در مورد حضرت فاطمه برگزار می شود، از الگو و اسوه بودن ایشان برای مردان و زنان فراوان صحبت می شود، گفت: گرچه این نکته یک مساله ساده و روشن جلوه می کند اما با کمی تامل در آن، با ابهاماتی مواجه می شویم، از جمله اینکه چگونه می توان از زندگی حضرت زهرا(س) یک الگوی دائمی و همیشگی استخراج کرد؟

او سخنان خود را به مساله معیشت حضرت زهرا(س) اختصاص داد و افزود: در همه کتب تاریخی و حدیثی جزئیاتی در مورد زندگی حضرت و معیشت ایشان نقل شده است، به طور مثال، مرحوم کلینی در کتاب کافی این روایت را نقل کرده است که:« پیامبر اکرم قصد منزل حضرت زهرا را داشت، جابر بن عبدالله انصاری هم همراه پیامبر بود. جابر هم اجازه گرفت که با پیامبر همراهی کند و به خانه حضرت زهرا بیاید. پیامبر اکرم پشت درخانه حضرت فاطمه آمدند، ایستادند و سلام کردند. حضرت فاطمه که صدای پدر را شناخت گفت: بفرمائید. پیامبر فرمود: با کسی که همراه من است، بیایم؟ حضرت فاطمه فرمود: من چیزی به سر ندارم. رسول اکرم فرمود: روپوش و پارچه ای که بر تن داری، بخشی را به سرت بگیر. مجدد پیامبر استیذان کرد. حضرت فاطمه فرمود: بفرمائید. جابر می گوید: وقتی وارد شدم نگاهم به چهره حضرت زهرا افتاد که چهره ایشان بسیار زرد بود گویی خون در صورت ایشان جریان نداشت. پیامبر اکرم علت رنگ پریدگی را پرسید. حضرت فاطمه فرمود: گرسنگی. سپس پیامبر اکرم(ص) در حقّ فاطمه دعا کرد. جابر می گوید: دعای حضرت بلافاصله مستجاب شد و از رستنگاه مو خون در زیرپوست حضرت جریان یافت.»

استاد حوزه علمیه قم با طرح این سئوال که آیا اینگونه معیشت توام با عسرت قابل تعمیم و توصیه است؟ گفت: فاطمه زهرا(س) در شرایطی زندگی می کند که وضع عمومی مسلمانان کم و بیش در چنین سطحی است و مردم در فقر به سر می بردند.

او ایثار و از خودگذشتگی را اساس زندگی فاطمه زهرا دانست و گفت: حضرت علی(ع) حقوق و منبع درآمدی دارد اما همه آن را صرف زندگی خود نمی کند؛ حال اینجا نوعی از زندگی زاهدانه متفاوت از نوع قبل که تحت فشار و مضیقه است را مشاهده می کنیم.

سروش محلاتی در ادامه به روایتی از اسماء بنت عمیس اشاره کرد و بیان داشت: اسماء بنت عمیس برای امام سجاد(ع) روایت می کند که«من نزد جدّه ات فاطمه زهرا بودم که پیامبر وارد شد، گردنبند طلا بر گردن فاطمه بود، علی(ع) سهمی از غنائم پیدا کرده بود و او از سهم خود این گردنبند را خریده بود. پیامبر که نگاهش به این گردنبند افتاد، فرمود: مبادا فریب سخن مردم را بخوری که بگویند دختر محمد بن عبدالله، از لباس و آرایشی استفاده کرده که جباران تاریخ استفاده می کنند، به اینها دلخوش نکن. فاطمه گردنبند را باز کرد و بردند فروختند و با پول آن، برده ای خریدند و آزاد کردند».

او یادآور شد: حضرت فاطمه زهرا(س) در شرایطی زندگی توام با عسرت و سختی را تجربه می کنند که اکثریت مسلمانان مشابه ایشان و در چنین شرایطی زندگی می کنند. حتی وقتی آرام آرام وضع مسلمانان تغییر پیدا می کرد و سطح رفاه عمومی روز به روز بهتر می شد فاطمه بر همان الگوی زهد و قناعت توقف کرده بود.

استاد حوزه علمیه قم تاکید کرد: زندگی مردم رو به توسعه می رفت و پیامبر هم مردم را برای رفاه بیشتر آماده می کرد و قرآن هم می فرمود: مردم باید از این نعمتهای خدادادی استفاده کنند اما سئوال این است که چرا فاطمه استفاده نمی کرد؟ چون فاطمه این زهد و سادگی و زندگی حداقلی را انتخاب کرده بود و می پسندید و ارزش این زندگی و سادگی به انتخاب حضرت زهراست.

او با بیان اینکه بین فقر اختیاری و فقر تحمیلی تفاوت باید قائل شد، افزود: فقر اختیاری دارای منشا ایثار و ازخودگذشتگی است و یک فضیلت عالی انسانی است اما فقر تحمیلی رذیلت است که گرسنگی بر مردم تحمیل می شود.

سروش محلاتی ادامه داد: وقتی نمی توانیم جامعه خود را به نحو احسن اداره کنیم و آمارهای عجیب و غریب در یک جامعه اسلامی که ننگ آور و شرم آور است، اینجا باید سراغ فاطمه زهرا برویم و از ایشان مایه بگذاریم؟ شما رفاه مردم را تامین کنید و بگذارید خودشان سادگی را انتخاب کنند. ایثار تحمیلی نیست، ارزش زهد و سادگی به انتخابی بودن آن است و اگر این انتخابی نباشد همان فقر مذموم است.

او گفت: اگر پیامبر اکرم در مقطعی مردم را به صبر و سادگی و تحمل گرسنگی دعوت می کرد، افق روشنی برای آنها در آینده جلوی چشمان آنها قرار می داد.

استاد حوزه علمیه قم تصریح کرد: اگر ما در شرایطی قرار بگیریم که شرایط مقاومت و ایستادگی و ساده زیستی برای همه بدون وقوع سوء استفاده های کلان باشد، آن زمان می توان سخن از الگوی زندگی فاطمی به میان آورد چون سادگی فاطمه در جهت عدالت و مساوات بود.

او عنوان داشت: ما باید معنا و مفهوم زندگی حضرت زهرا را بفهمیم و بدانیم این زندگی حضرت زهرا مایه سعادت و حیات طیبه است اما مراقب باشیم ماکت جعلی و کاریکاتور از حضرت زهرا درست نکنند.

سروش محلاتی تاکید کرد: فاطمه زهرا عسرت در معیشت داشت اما این عسرت مبنای یک سیاست عمومی در میان همه مردم برای گرفتار کردن آنها و در تنگناقراردادنشان نبود.


:
نظرات بازدیدکنندگان

نظر شما درباره این مطلب

     
جدیدترین

انسان معمولی بهترین سیاست‌گذار است نه انسان خیلی مهذب

در باب فلسفه و فلسفیدن حوزویان

نظریه ای که سنگ ‏بنای نظام جمهوری اسلامی شد

درس جاودانه فاطمه در برابر استبداد دینی

موظفیم حقوق شهروندی را برای همه طیف‌ها محترم شماریم

ظلم و ریاکاری برخی از مسلمانان را به حساب اسلام نگذارید/ در مقابل زورگویان بایستید و آنان را رسوا کنید

عسرت حضرت زهرا مبنای سیاست عمومی برای گرفتارکردن مردم نبود/ سادگی زندگی فاطمه در جهت عدالت و مساوات بود

جلسه نقد و بررسی «یهودیت از لابه‌لای متون» برگزار شد

تاریخ اندیشه سیاسی در اسلام منتشر شد

اقتدار دین در پالایش جامعه از انحرافات اجتماعی

پر بازدید

نگاهی به کتاب «خداباوری و دانشمندان غربی معاصر» نوشته دکتر مهدی گلشنی

سکولاریسم و سکولاریزاسیون

مهجوریت قرآن در جاهایی‌که باید شکوفاتر باشد، بیشتر است

مطهری وضرورت اصلاحات درحوزه فقاهت وروحانیت

تاریخمندی در نصوص دینی

انصاف و ادب گفت و گو در قرآن

تکفیرگرایی و داعش از نگاه سلفیان معاصر

پلانتینگا و عقلانیت اعتقاد دینی

فقه سياسي شيعه و نقش دوگانه مصلحت