پنج شنبه ۲ مهر ۱۳۹۹  
۶ صفر ۱۴۴۲  
Thursday 24 Sep 2020  
۱۳۹۷/۶/۱۴    ۱۷:۴۶     بازدید:۳۹۳       کد مطلب:۲۱۶۱۰          ارسال این مطلب به دیگران

مبانی اندیشه دینی » تازه های اندیشه
عدم حکومت زن در اسلام، نتیجه نبود ضابطه در الغاء خصوصیت‌ سیدضیا مرتضوی
مدرسه هشتم مشق اجتهاد در مدرسه تخصصی فقه امام خمینی (ره)، روز یکشنبه، ۱۲ شهریور ۱۳۹۷، با ارائه درس «روش استناد دهی به سنت» توسط استاد سید ضیاء مرتضوی دنبال شد
مدرسه هشتم مشق اجتهاد در مدرسه تخصصی فقه امام خمینی (ره)، روز یکشنبه، 12 شهریور 1397، با ارائه درس «روش استناد دهی به سنت» توسط استاد سید ضیاء مرتضوی دنبال شد.
در زیر برخی از مطالب مطرح در این جلسه آمده است :


استاد سید ضیاء مرتضوی در مدرسه هشتم مشق اجتهاد عنوان کرد: 
 
  • سنت به‌ عنوان منبع اصلی فقه باید مورد توجه قرار گیرد.
  • ترجمه تحت‌ اللفظی سنت، ترجمه کامل نیست؛ بلکه باید ترکیب بین کلمات را متوجه شد. اگر در این امر دچار خطا شویم استدلال دچار مشکل شده است.
  • باید مبنای خود را در مورد وثوق خبری یا مخبری بودن را مشخص کنیم. علاوه بر اینکه، آیا در امور مهم نیز خبر واحد معتبر است؟ آیا مفاد و الفاظ خبر نیز مهم است؟ آیا به‌ صرف صحیح بودن سند خبر، می‌ توان بر طبق آن فتوا داد؟
  • مسأله مهم دیگر، شناخت زبان روایات است. برای استدلال صحیح به سنت، آشنایی با الفاظ خاص روایت لازم است. مثلا کلمه «توضأ» که در روایت آمده، آیا به معنای وضوی اصطلاحی است یا استنجای از بول که معنای لغوی آن است؟
  • نکته دیگر، شناخت عرف زمان و مکانی است که روایت در آن نقل‌ شده است. در روایتی آمده است اگر زن بگوید من مهریه‌ام را نگرفته ‌ام و در مقابل مرد بگوید مهریه را داده‌ام؛ چه باید کرد؟ حضرت فرموده‌اند: زن بینه بیاورد و مرد قسم بخورد؛ درحالی‌ که زن منکر است و باید قسم بخورد و مرد بینه بیاورد. فقها در این مورد فرموده‌اند در عرف آن زمان مهریه ابتدا پرداخت می‌ شده است. لذا قول زن خلاف اصل است و مرد منکر است و باید قسم بخورد. در اینجا، شناخت عرف سبب می‌شود روایت را طرح نکنیم.
  • مسئله دیگر، شناخت نسبت واقع و خارج با روایت است. عمده کج ‌فهمی‌های اهل سنت نسبت به روایات پیامبر (ص)، این گونه است؛ مثلاً در مورد گوشت حمار، قائل به نجاست آن هستند. ماجرا این بود که مسلمانان در فتح خیبر به جهت مشکلات اقتصادی مجبور شدند الاغ را ذبح کرده و استفاده کنند. این امر داشت شیوع پیدا می‌کرد به حدی که نسل الاغ در مدینه رو به انقراض می‌رفت. لذا پیامبر (ص) از این کار نهی کردند. اهل سنت از این نهی، حرمت گوشت الاغ را استفاده کرده‌اند؛ در حالی ‌که اهل‌بیت (ع) توضیح داده‌اند که این نهی حکومتی است و برای حفظ نسل الاغ بوده است نه به‌ عنوان حکم شرعی.
  • مسئله دیگر، شناخت کتب و محدثین است. کتب روایی ما در حقیقت فتوای صدوق و کلینی بوده است که همراه با اضافاتی در متن روایات ذکر می ‌شده است. لذا ممکن است در ادامه روایت مطرح شود که این امر سبب خلط بین روایت و غیر روایت ‌شده است. لذا سزاوار است در نقل‌ ها به اصل کتب رجوع شود.
  • مسئله دیگر، ضابطه‌مند بودن الغای خصوصیت از روایت است. فقها در جایی الغای خصوصیت می ‌کنند و درجایی دیگر راهی برای آن باز نمی ‌کنند. مثلا در روایتی که شک بین سه و چهار را مطرح می‌کند عبارت "رجل شک" آمده است. در اینجا، از «رجل» الغای خصوصیت می ‌کنند. ولی در روایت عمر بن حنظله که ولایت و حکومت را با تعبیر "رجل منکم" آورده است الغای خصوصیت نکرده و ولایت و حکومت را مختص مرد می ‌دانند. این الغای خصوصیت‌ ها باید ضابطه‌ مند باشد.


:
نظرات بازدیدکنندگان

نظر شما درباره این مطلب

     
جدیدترین

سلوک علمی آیت الله العظمی صانعی

حق انتقاد دینی از منظر قرآن و سنت

تحلیلی از ماهیت حکومت از منظر دینی(2)

تحلیلی از ماهیت حکومت از منظر دینی(1)

پیامدهای جدایی مردم از حکومت در کلمات امیر المومنین (ع)

رابطه حقوق و سلامت جامعه با تکیه بر نهج‌البلاغه

بازخوانی نظام کیفری شرعی در پرتو قاعده درء

استقلال عقل در رهایی از دوزخ؛ آری یا خیر

فقه موجود از اصل عدالت اجتماعی غافل است

علمای حوزوی و دانشگاهی «اخلاق در حوزه عمومی» را جدی بگیرند

پر بازدید

نگاهی به کتاب «خداباوری و دانشمندان غربی معاصر» نوشته دکتر مهدی گلشنی

سکولاریسم و سکولاریزاسیون

تاریخمندی در نصوص دینی

مهجوریت قرآن در جاهایی‌که باید شکوفاتر باشد، بیشتر است

مطهری وضرورت اصلاحات درحوزه فقاهت وروحانیت

انصاف و ادب گفت و گو در قرآن

تکفیرگرایی و داعش از نگاه سلفیان معاصر

سیزدهمین نشست علمی پژوهشکده اندیشه دینی معاصر

فقه سياسي شيعه و نقش دوگانه مصلحت