شنبه ۲ شهریور ۱۳۹۸  
۲۲ ذیحجه ۱۴۴۰  
Saturday 24 Aug 2019  
معرفی پژوھشکده اندیشه دینی معاصر
 
جمعی از دانش آموختگان حوزه که اغلب برخوردار از تحصیلات عالی و مناصب دانشگاهی هستند و در گذر زمان، در حوزه و دانشگاه و در رویدادها و مناسبات سیاسی و اجتماعی ایرانِ پس از انقلاب اسلامی، همدیگر را پیدا کرده اند، بعد از مواجه شدن با مسائل پیچیده، و دوگانه های تناقض نما در  جهان کنونی و ایرانِ معاصر، (ازجمله، تعارض میان دین از یک سو، تجدد، علم تجربی، عقل، سیاست، حقوق بشر و مسائلی از این قبیل از دیگر سو) در راستای ارتقای اندیشه ورزی در دین، و بازسازی اندیشه دینی و نیز هماهنگ سازی آن با نیازهای نوشونده، در میانه تحجر و دین گریزی، نو اندیشی دینی را برگزیدند.

این جمع به منظور پرهیز از کارهای فکری پراکنده و نامنسجم و نیز فعالیت های پژوهشیِ فاقدِ راهبرد، و با توجه به ضرورت برخورداری از برنامه های سامان یافته و نظام مند در کوشش های علمی و فرهنگی، به این نتیجه رسیدند که برنامه های فکری، علمی و فرهنگی خود را به  صورت گروهی و در قالب موسسه ای علمی-پژوهشی به انجام برسانند و از این رو، اقدام به تأسيس پژوهشکده اندیشه دینی معاصر که بعد از این با عنوان "پژوهشکده" از آن نام برده خواهد شد کردند. این پژوهشکده از اوایل دهه 80 فعالیت های غیر رسمی خود را آغاز، و  در سال 1395 تحت عنوان "گروه پژوهشی اندیشه دینی معاصر" مجوز فعالیت را از وزارت علوم، تحقیقات و فناوری دریافت کرد. 

پژوهشکده مؤسسه ای خصوصی و مستقل، بدون انتساب به  هیچ ارگان رسمی و غیر رسمی است که در کنار تأمل در باره نسبت دین و دانش های دینی با دانش های بشری و دستاوردهای مادی و معنویِ جدید، مأموریت اصلیِ خود را بازشناسیِ چگونگی بهبود و ترقی فهم دینی، در پرتو تحولات گسترده در همه سپهرهای زندگی می داند. 

پژوهشکده با اعتقاد به  اهمیت و مرجعیت منابع و آموزه های دینی، در کوششی نواندیشانه در پی آن است تا از مفاهیم و فهم های دینی، متناسب با مقتضیات عصر جدید، صورت بندی نوینی را ارائه دهد که هم معقول باشد و هم در چارچوب سنت دینی.

نواندیشی دینی با اذعان به ظرفیت بالا و پویای سنت اسلامی-ایرانی و با توجه به دستاوردها واقتضائات دنیای جدید در صدد ارائه الگوهایی متناسب با نیازهای این زادبوم در عرصه های مختلف علمی است.
 
نو اندیشی دینی برای تعامل و تبادل فکری و فرهنگی در سطوح ملی، منطقه ای و بین المللی اهمیت ویژه ای قائل بوده، در صدد بسط ارتباط خود با با دیگر مراکز علمی و فرهنگیِ داخلی و خارجی است.

 مهمترین حوزه های مطالعاتی پژوهشکده به قرار ذیل است:

1. چالش های نظری اندیشه اسلامی در قلمرو مبانی؛
2. تحولات بنیادین فکر دینی در جهان اسلام و نیز خارج از جهان اسلام؛
3. نگرش های نوین در حوزه فلسفه، کلام ، فقه و اصول در جهان تشیع؛
4. پیوندهای نظری میان دیدگاه های عقلی، عرفانی، علمی و دینی؛
5. فرایند ظهور  و تحولات نظری-دینی در حیات اجتماعی و تاریخی
6.  آخرین دیدگاه های نواندیشان دینی در جمهوری اسلامی ایران

 در حال حاضر، در راستای اهداف فوق،  سه کمیته علمی "اسلام و حقوق بشر"، "مبانی اندیشه دینی" و "دین ودولت" مشغول به مطالعه و تحقیق اند. حدود چهل نفر از استادان صاحب نظر در دانش های حوزوی و دانشگاهی در این کمیته ها به فعالیت های گوناگون علمی-پژوهشی مشغول اند. پژوهشکده با دعوت از صاحب‌نظران حوزوی و دانشگاهی می کوشد مجموعه‌ای از استادان دغدغه‌مند و آشنا به دانش‌های حوزوی و دانشگاهی را گرد هم آورده، در جهت رفع نیازهای علمی و پژوهشی کشور انجام وظیفه نماید. 

 تاکنون تعدادی از موسسات مختلف علمی و اجرایی، علاقه مندی خود را جهت همکاری با این مجموعه ابراز نموده اند. پژوهشکده جهت موفقيت بيشتر و دستیابی به دستاوردهای جدید، ضمن تاکید بر حفظ اصول و ارزش ها اسلامی و در چارچوب قانون اساسی و قوانین عادی جمهوری اسلامی ایران، در پی آن است که فعالیت های علمی و پژوهشی خود را گسترش دهد.
جدیدترین

دولت "دو سر" و مصائب آن

غرب‌ستیزی، تعقل شفاف را از ما گرفته است

ارتباط نظریه با فلسفه سیاسی

روحانیون هم باید بازنشسته شوند

تابویِ بازگشت مردم

نگاهی به سيره صلح‌جويانه پيامبر (ص)

یهودیان در خیمه ایرانیان

پیش‌شرط‌های حکمرانی خوب

چرا احزاب در ایران کارایی لازم را ندارند؟

عیارسنجی «بلوغ‌سیاسی» در جامعه

پر بازدید

نگاهی به کتاب «خداباوری و دانشمندان غربی معاصر» نوشته دکتر مهدی گلشنی

سکولاریسم و سکولاریزاسیون

مطهری وضرورت اصلاحات درحوزه فقاهت وروحانیت

تاریخمندی در نصوص دینی

انصاف و ادب گفت و گو در قرآن

پلانتینگا و عقلانیت اعتقاد دینی

تکفیرگرایی و داعش از نگاه سلفیان معاصر

فقه سياسي شيعه و نقش دوگانه مصلحت

دیالوگ، فرهنگ ها و مذهب در آموزش محیط و فراتر از آن